La Càtedra UNESCO de Patrimoni Lingüístic Mundial (CUPLM) destaca l’èxit del FEL XXIX 2025 sobre llengües en perill i desenvolupament sostenible Munduko Ondare Linguistikoaren UNESCO Katedrak (CUPLM) FEL XXIX 2025 kongresuaren arrakasta nabarmentzen du, hizkuntza arriskuan daudenak eta garapen iraunkorra ardatz hartuta
2025eko urriaren 22tik 25era bitartean FEL XXIX 2025 nazioarteko kongresua egin zen Vitoria-Gasteizen. Kongresua Foundation for Endangered Languages-en eta EHUko Munduko Hizkuntza Ondarearen UNESCO Katedraren artean antolatu zen. Bere izenburua: GJH galdua: Arriskuan dauden Hizkuntzak eta Garapen Jasangarria.
Ekitaldiak aldibereko interpretazioa izan zuen ingelesetik euskarara eta euskaratik ingelesera. Horrela, hizkuntza gutxituaren (euskara) presentzia eta partaide guztien elkarren arteko komunikazioa bermatu ziren.
Kongresuan 20 lurralde ezbertinetako 64 lagun matrikulatu ziren, denak munduko hizkuntza gutxituei eta arriskuan daudenei buruzko adituak. Komunikazioen aurkezpenak 44 izan ziren, horietako 19 Euskal Herrikoak. Entzule gisa bertaratu ziren euskalgintzan lanean ari diren 20 bat lagun ere.
Kongresuan zehar, oro har, 2030 Agendako hizkuntza aniztasunaren presentzia eza nabarmendu zen eta politika globaletan txertatzeko estrategiak proposatu ziren. Egun trinkoak izan ziren, non adituek ikuspegi desberdinetatik egindako ekarpenak partekatu eta eztabaidatzeko aukera izan zuten. Aurkezpenen artean nabarmendu ziren, batetik, Lenore Grenoble eta Marleen Habouden ponentziak, zeinak hizkuntza biziberritzearen arloko erreferenteak diren, eta bestetik, Eusko Jaurlaritzaren parte hartzea, non hizkuntza eta kultura aniztasunarekin duen konpromezua berretsi zuen. Horrez gain, aurkeztutako gainerako lanen bidez egiaztatu ahal izan genuen, hain zuzen ere, harreman estua dagoela hizkuntza gutxituen eta 2030 Agendak lortu nahi duen garapen iraunkorraren artean, eta beharrezkoa dela hizkuntza gutxituen gaiari era holistikoan heltzea. Kongresua elkarlanerako sareak sortzeko eta proposamenak hobetzeko leku aproposa izan zen, eta azken batean, hizkuntza gutxituek iraunkortasun globalean merezi duten lekua ikustarazteko.
Entre el 22 i el 24 d’octubre va tenir lloc al campus de la EHU a Àlaba, a Vitoria-Gasteiz, el congrés FEL XXIX 2025. Aquest encontre internacional, organitzat entre la Foundation for Endangered Languages i la Càtedra UNESCO de Patrimoni Lingüístic Mundial de la EHU, va reunir experts lingüistes internacionals de 19 països diferents.
En aquesta ocasió es va plantejar un tema novedós als congressos FEL i, fins ara, poc habitual entre els lingüistes: la relació entre les llengües minoritzades i en perill i el desenvolupament sostenible. Sota el lema “L’ODS perdut: llengües en perill i desenvolupament sostenible”, es va destacar l’absència de la diversitat lingüística a l’Agenda 2030 i es van proposar estratègies per integrar-la en polítiques globals.
Van ser unes jornades intenses, en què es van poder conèixer i debatre les investigacions i les aportacions dels especialistes des de molt diferents enfocaments. Van destacar les ponències de Lenore Grenoble i Marleen Haboud, referents internacionals en revitalització lingüística, així com la participació del Govern Basc, que va reafirmar el seu compromís amb la diversitat cultural.
A més, a través dels altres treballs presentats vam poder constatar que, efectivament, hi ha una estreta relació entre les llengües minoritzades i el desenvolupament sostenible que pretén l’Agenda 2030, i que cal abordar la qüestió de les llengües minoritzades des d’un punt de vista holístic i no com una qüestió separada dels àmbits de desenvolupament en què posa el focus l’Agenda 2030.
En general, podem dir que el congrés es va consolidar com un espai col·laboratiu i propici per generar xarxes i anar concretant propostes cada cop més precises perquè les llengües minoritzades ocupin el lloc que mereixen en la sostenibilitat global.